دکتر فاطمه نعمت اللهی تله ویزیت

دانستن زمان تخمک گذاری برای باردار شدن مهم است

تخمک گذاری زمانی اتفاق می افتد که تخمدان های فرد یک تخمک بالغ آزاد می کنند. این معمولاً تقریباً در نیمه‌ی چرخه قاعدگی، در روز چهاردهم یا حدوداً اتفاق می‌افتد. پس از تخمک‌گذاری، تخمک از تخمدان‌ها به لوله‌های فالوپ می‌رود، جایی که در صورت وجود اسپرم می‌توان آن را بارور کرد. اگر تخمک بارور شود و در رحم لانه گزینی شود، حاملگی حاصل می شود.

دانستن زمان تخمک گذاری می تواند به شما در باردار شدن یا جلوگیری از بارداری کمک کند. اگر تا سه روز قبل از تخمک گذاری یا یک روز بعد از آن رابطه جنسی محافظت نشده داشته باشید، به احتمال زیاد باردار خواهید شد. این به این دلیل است که اسپرم می‌تواند برای روزها در دستگاه تناسلی زنده بماند، اما زمانی که تخمک آزاد می‌شود، تنها زمان کمی وجود دارد که می‌توان آن را در لوله‌های فالوپ بارور کرد.

در ادامه با تخمک گذاری و نقش آن در بارداری بیشتر آشنا شوید.

چه کسی تخمک گذاری می کند؟

اکثر افرادی که دوران بلوغ را پشت سر گذاشته اند اما هنوز یائسگی را طی نکرده اند، سیکل قاعدگی دارند و در نتیجه تخمک گذاری می کنند.

تخمک گذاری زمانی اتفاق می افتد که تخمک از تخمدان آزاد می شود. این چرخه از روز اول پریود شروع می شود و تا روز قبل از قاعدگی بعدی ادامه دارد. به طور متوسط، یک سیکل قاعدگی 28 روز طول می کشد، اگرچه می تواند طولانی تر یا کوتاه تر باشد.

تخمک گذاری تقریباً در وسط سیکل یا 14 تا 16 روز قبل از شروع پریود اتفاق می افتد. اگرچه اکثر افراد دارای رحم دارای دو تخمدان هستند، اما در بیشتر شرایط هر ماه فقط یک تخمک آزاد می شود.

چرخه یک فرد شامل دو مرحله است

فاز فولیکولی نیمه اول چرخه است که بدن شما هم هورمون محرک فولیکول (FSH) و هم هورمون لوتئین کننده (LH) را تولید می کند.

 FSHباعث رشد تعدادی فولیکول تخمدان می شود که هر کدام شامل یک تخمک می باشد. در برخی موارد، یک فولیکول سریعتر از بقیه رشد می کند. این تخمکی است که در زمان تخمک گذاری آزاد می شود.

در آن نقطه، سطح استروژن باعث کاهش سطح FSH می شود، بنابراین یک فولیکول به رشد خود ادامه می دهد.

افزایش LH در روزهای قبل از تخمک گذاری به بالغ شدن تخمک کمک می کند و آن را برای لقاح احتمالی آماده می کند.

فاز لوتئال نیمه دوم چرخه زمانی است که آزاد شدن واقعی تخمک از تخمدان ها اتفاق می افتد. این به طور معمول 10 تا 12 ساعت پس از اوج LP است.

در آن نقطه، تخمک توسط فیمبریا لوله‌ها (برآمدگی‌های انگشت مانند لوله فالوپ) برداشته می‌شود و سفر خود را از طریق دستگاه تناسلی آغاز می‌کند.

اگر تخمک در لوله بارور شود، به رحم می رود و لانه گزینی می کند و در نتیجه حاملگی است. اگر بارور نشود، با حرکت در رحم متلاشی می شود. اگر بارداری در رحم کاشته نشود، می تواند منجر به حاملگی خارج از رحم شود.

علائم تخمک گذاری

برخی از افراد علائم ظریف تخمک گذاری مانند نفخ، درد در یک طرف معده یا لکه بینی را تجربه می کنند. روش های دیگر برای ردیابی مسیر تخمک گذاری عبارتند از:

  • تغییرات در مخاط دهانه رحم
  • دمای پایه بدن
  • تست تخمک گذاری در خانه
  • تغییرات در مخاط دهانه رحم

دهانه رحم به طور طبیعی مخاط تولید می کند که در طول چرخه قاعدگی رنگ و قوام آن تغییر می کند. در روزهای قبل از تخمک گذاری، مخاط دهانه رحم شما ممکن است حجمش افزایش یابد و قوام سفیده تخم مرغ به خود بگیرد.

بسیاری از زنان در آن روزها احساس خیسی دارند. پس از تخمک گذاری، مخاط دهانه رحم شما چسبناک و کدر می شود و میزان آن بسیار کمتر خواهد بود.

دمای پایه بدن

روش دیگر برای پیش بینی تخمک گذاری، ردیابی دمای پایه بدن است.

بیشتر افراد در حوالی تخمک گذاری افزایش اندکی در دمای بدن خود تجربه می کنند. این تغییر بسیار کوچک است - بین 0.4 و 0.8 درجه فارنهایت. به همین دلیل، برای پیش‌بینی تخمک‌گذاری با استفاده از دما، باید یک دماسنج مخصوص بدن پایه بخرید (که دما را تا دو رقم اعشار اندازه‌گیری می‌کند) و دمای بدن خود را هر روز در همان زمان، معمولاً قبل از بلند شدن از رختخواب اندازه‌گیری کنید.

تست های تخمک گذاری در خانه

بسیاری از افراد از تست‌های تخمک‌گذاری در خانه استفاده می‌کنند که افزایش LH را ردیابی می‌کند و به شما این امکان را می‌دهد که بدانید به احتمال زیاد بارورترین روزهای شما چه روزهایی است.

بر اساس یک مطالعه، کسانی که از تست‌های خانگی استفاده می‌کنند، مقاربت جنسی را به‌طور موثری در پنجره باروری هدف قرار می‌دهند و احتمال بارداری با زمان‌بندی موفقیت‌آمیز افزایش می‌یابد. رابطه جنسی در روز قبل از افزایش LH - که تنها با آزمایش های خانگی که استروژن را اندازه گیری می کند قابل شناسایی است، به طور قابل توجهی احتمال بارداری را افزایش می دهد.

بارداری

دانستن زمان تخمک گذاری می تواند به شما کمک کند باردار شوید یا از باردار شدن جلوگیری کنید

اگر قصد بارداری دارید:

اگر دو تا سه روز قبل از تخمک گذاری یا در روز تخمک گذاری رابطه جنسی داشته باشید، احتمال بارداری بالاتر است.

اگر می‌خواهید از باردار شدن خودداری کنید:

استفاده از کنترل بارداری بهترین روش برای جلوگیری از بارداری است. اسپرم می تواند تا پنج روز در دستگاه تناسلی زنده بماند، بنابراین باید حداقل پنج روز قبل از تخمک گذاری و دو روز پس از آن از رابطه جنسی محافظت نشده خودداری کنید.

زمانی که تخمک گذاری اتفاق نمی افتد

اکثر افرادی که چرخه قاعدگی منظمی را تجربه می کنند، تخمک گذاری می کنند. با این حال، برخی مواقع وجود دارد که تخمک گذاری نمی کنید، از جمله: 

  • در دوران حاملگی
  • اگر در حال شیردهی هستید
  • تشخیص یک بیماری پزشکی که در تخمک گذاری اختلال ایجاد می کند، مانند سندرم تخمدان پلی کیستیک  (PCOS)
  • مصرف برخی از اشکال پیشگیری از بارداری

آیا کنترل بارداری از تخمک گذاری جلوگیری می کند؟

اکثر اشکال کنترل بارداری هورمونی، از جمله قرص و آی یو دی های هورمونی تخمک گذاری را متوقف می کنند. هنگامی که این اشکال کنترل بارداری را متوقف کنید، چرخه شما باز می گردد. مدت زمانی که طول می کشد تا دوباره تخمک گذاری شود بستگی به نوع کنترل بارداری شما دارد.

کمک باروری

برخی از افراد، از جمله مبتلایان به PCOS به طور منظم تخمک گذاری نمی کنند. این می تواند باعث ناباروری شود یا به آن کمک کند.

با کمک باروری، می توان از داروها برای تحریک رشد تخمک های متعدد استفاده کرد که ممکن است در طی تخمک گذاری آزاد شوند. سپس سایر داروهایی که LH را تحریک می کنند برای "محرک" تخمک گذاری استفاده می شوند، اینها به عنوان واکسن های ماشه ای شناخته می شوند.

لقاح یا آمیزش جنسی را می توان در حوالی تخمک گذاری زمان بندی کرد تا شانس بارداری را افزایش دهد.

باردار شدن بدون تخمک گذاری

در طی لقاح آزمایشگاهی، تخمک ها مستقیماً از فولیکول های تخمدان بازیابی می شوند. برای افرادی که حتی با کمک هم تخمک گذاری نمی کنند، این می تواند امکان بارداری را فراهم کند.

پیام آخر

درک تخمک گذاری بخش کلیدی مراقبت از سلامت شما است. دانستن زمان تخمک گذاری می تواند به شما کمک کند سریعتر باردار شوید یا از بارداری ناخواسته جلوگیری کنید.

برای اکثر افراد، تخمک گذاری در حدود روز 14 سیکل قاعدگی آنها انجام می شود. با این حال، این می تواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. ردیابی علائم در بدن شما، مانند افزایش مقدار مخاط شفاف دهانه رحم یا تغییر در دمای پایه بدن، می تواند اطلاعات دقیق تری از زمان تخمک گذاری به شما بدهد.

اگرچه ممکن است منحنی یادگیری برای ردیابی چرخه قاعدگی و درک زمان تخمک گذاری شما وجود داشته باشد، برنامه ها کنترل باروری شما را آسان تر از همیشه می کنند. همچنین می توانید از تست تخمک گذاری در خانه استفاده کنید تا شانس خود را برای ردیابی دقیق تخمک گذاری افزایش دهید.

در سامانه تله ویزیت، بصورت آنلاین توسط  دکتر فاطمه نعمت اللهی  ویزیت شوید. جهت تله ویزیت روی لینک زیر کلیک کنید.

مقالات مرتبط
جدیدترین مـقالات آموزشی
ساعات حضور در مطب
شنبه الی چهار شنبه: صبح ها از 9 الی 12
تلفن: 88430922-021
بالا